ZASTOSOWANIA TEORII PARSONSA CZ. II

Do Parsonsistów w węższym sensie należą przede wszystkim Robert F. Bales i Edward A. Shils. Wspólnie z twórcą szkoły wydali oni w 1953 r. Working Papers in the Theory of Action, zawierające m. in. próbą sformułowania funkcjonalnej teorii osobowości, brakującej w pierwotnym wydaniu systemu, oraz funkcjonalnej teorii równowagi społecznej, rozwijającej założenia pierwotne.

Wspomniani autorzy konstruują funkcjonalną teorią osobowości, łącząc propozycje Durkheima i Freuda: chcą w ten sposób zespolić w teorii osobowości analizą psychiki jednostkowej z analizą wpływu szerszego układu społecznego na jednostkę. Ów szerszy układ dostarcza zespołu symboli, umożliwiających współdziałanie jednostki: odpowiednio do trzech wyodrębnialnych teoretycznie aspektów tego współdziałania – poznawczego, emocjonalnego ± wartościującego, kultura zawierać musi trzy systemy symboli: (a) poznawczy system odniesienia, czyli społecznie ustalone kanony poznania, (b) wspólne standardy moralne, czyli zalegalizowane społecznie normy zachowania, c) system „symbolizmu ekspresyjnego”, czyli zestaw odpowiednio zhierarchizowanych symboli wartościujących, dostarczających zespołu drogowskazów dla ludzkich zachowań i dążeń. „Socjalizacja”, czyli proces adaptacji osobowości do systemu, polega na „uwewnętrznianiu”, wpajaniu jednostce owych kulturowo uwarunkowanych systemów symboli. Wbrew Freudowi, „uwewnętrzniane” są nie tylko standardy moralne, lecz i kanony poznawcze, i symbole ekspresyjne, dopiero w sumie składające się na pełnią osobowości. Sens „nadjaźni” (superego) ulega w tym świetle znacznemu rozszerzeniu.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>