TEORIA, PRAKTYKA ORAZ INNE KIERUNKI OBIEKTYWIZACYJNE CZ. II

To, że Hermann Cohen i początkowo Natorp odwoływali się do poszczególnych nauk, że filozofia nie miała wg nich zastępować tych nauk, ale jedynie wyłuskiwać zasady, na których się one opierają, by je potem wywieść z nadrzędnego, logicznego źródła, miało swoje głębokie historyczne uzasadnienie.

Szkoła marburska powstała w okresie, nad którym ciążył jeszcze świeżym wspomnieniem ów brzemienny w skutkach fakt całkowitego załamania się niemieckiej myśli idealistycznej po śmierci Hegla. Filozofia idealistyczna, gdy zabrakło jej najprzedniejszego i genialnego przedstawiciela, wyradzała się często w bezpłodne i jałowe spekulacje. Pozbawieni geniuszu mistrza, najwierniejsi, ale mierni jego zwolennicy, trzymając się kurczowo litery jego nauki i nie umiejąc w sposób twórczy dalej jej rozwijać, doprowadzili idealizm heglowski do zupełnego skostnienia, tak że wkrótce znalazł się on w jaskrawej sprzeczności z szybko postępującymi naprzód badaniami szczegółowymi. Nastąpiła szybka ucieczka co wybitniejszych umysłów do badań specjalnych. Filozofia, której sztandar do niedawna wznosił się tak wysoko, stała się synonimem bezpłodnej, pojęciowej dłubaniny.

W takiej sytuacji późniejsza jej odbudowa na gruncie idealistycznym była możliwa jedynie w ścisłej łączności z naukami szczegółowymi. Tylko one, zwłaszcza w owym czasie najdoskonalsza z nich matematyka i matematyczne przyrodoznawstwo, mogły uchronić myśl filozoficzną od czczych spekulacji. W tym kierunku poszły wysiłki rodzącego się neokantyzmu, który wzorem myśliciela z Królewca nawiązał ścisły kontakt z tzw. naukami ścisłymi. Tą samą drogą posuwała się też myśl Cohena i Natorpa, którzy doprowadzili myśl kan- towską do niesłychanej precyzji. Z chwilą jednak, gdy obawa kompromitacji w zestawieniu z naukami szczegółowymi przestała zagrażać, czysto scjen- tystyczna koncepcja okazała się dla myśli idealistycznej zbyt ciasna, co znalazło swój wyraz również i w późniejszej przemianie poglądów Paula Natorpa.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>