TALCOTT PARSONS – TEORIA OGÓLNA W SOCJOLOGII

Na zebraniu Amerykańskiego Towarzystwa Socjologicznego w roku 1947, w odpowiedzi na moją pracę o roli teorii ogólnej w analizie socjologicznej, Robert Merton po raz pierwszy wysunął publicznie postulat skupienia uwagi na teoriach średniego zakresu. W latach ubiegłych nastąpił znaczny rozwój w obu tych sferach, a w pewnym stopniu – i w sferze ich wzajemnego powiązania 1. Wówczas to używałem w moim referacie głównie języka programu. Tym razem chciałbym wykorzystać to, co wydaje mi się być postępem, uczynionym w ciągu minionego dziesięciolecia, i dać próbę wyników pracy na poziomie teorii ogólnej, wziętą z mojej poprzedniej i bieżącej pracy, z której spora część nie została jeszcze wydrukowana.

Stwierdzam z prawdziwą satysfakcją, iż prof. Merton w swoich ostatnich twierdzeniach wydaje się iść dalej niż przedtem w uznaniu owocności usiłowań niektórych socjologów, zwracających baczną uwagę na poziom ogólno-teoretyczny. Patrz: Robert K. Merton: The Role Set, „British Journal of Sociology” (1959), s. 106-120 (przyp. aut.).

W odniesieniu do teorii „średniego szczebla” Merton m. in. podkreślał stale potrzebą kodyfikacji. Jednakże kodyfikacja z istoty rzeczy, jak wyjaśniał, pociąga za sobą powoływanie się na szczeble ogólności wyższe niż reprezentowany w poszczególnych punktach poddanej kodyfikacji teorii. W ten sposób stanowi ona jeden z najważniejszych typów więzi pomiędzy niższym i wyższym stopniem ogólności w teorii. Z tej to przyczyny kodyfikacja jest rzadko oddzielona od pozytywnych innowacji w teorii, a także w spojrzeniu empirycznym i pobudzaniu dalszych badań. W pracy niniejszej zamierzam położyć szczególny nacisk na kodyfikację materiałów empirycznych i teoretycznych pochodzących z rozmaitych źródeł. Ale próba moja nie polega na zebraniu rzeczy już znanych: są w niej, mam nadzieję, inne jeszcze nowe elementy poza kodyfikacją (…)

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>