OSOBA A SPOŁECZEŃSTWO CZ. II

Mounier odrzuca indywidualizm jako system obyczajów i uczuć, idei i instytucji społecznych. Ideałem indywidualizmu jest człowiek abstrakcyjny, wykorzeniony z naturalnych więzi społecznych, odnoszący się do innych z nieufnością i wyrachowaniem. Zadanie instytucji społecznych sprowadza indywidualizm do zaspokojenia egoistycznych rewindykacji jednostek. Można to – zdaniem Mouniera – zaobserwować w opartym na jego zasadach ustroju kapitalistycznym. Ustrój ten to „jeden z najnędzniejszych ustrojów, jakie znała historia”.

Podczas gdy najważniejszą troską indywidualizmu jest ześrodkowanie jednostki wokół siebie, perspektywa personalistyczna zakłada ruch od- środkowy ku innym jednostkom, ku społeczeństwu.

Celem dążeń personalizmu jest cywilizacja per- sonalistyczna, a zarazem wspólnościowa (communautaire). Personalizm jest więc antytezą indywidualizmu. Świat osób ludzkich nie jest dla Mouniera światem, w którym panuje absolutny pluralizm: gdyby tak było, niemożliwa byłaby wspólnota myśli i uczuć. Odrzuca on „tyranię formalnych definicji”, przy pomocy których mielibyśmy określać osobę ludzką jako taką, ale uznaje zarazem istnienie jakiejś wspólnej miary pomiędzy osobami. Egzysten- cjalizm nie ma – jego zdaniem – racji dowodząc, że każdy człowiek jest tylko tym, czym sam siebie czyni. W odróżnieniu od egzystencjalizmu Mounier głosi ideę jedności ludzkiego gatunku, opartej na wspólnocie „istoty i struktury” osób ludzkich. Ta opozycja wobec egzystencjalizmu związana jest z jego przekonaniami religijnymi. Idea „jedności gatunku ludzkiego”, zawarta w micie Stworzenia i Odkupienia człowieka, jest przecież integralnym składnikiem chrześcijańskiej tradycji. „Według chrześcijaństwa – podkreśla Mounier – wszyscy ludzie stworzeni są na obraz boży i wszyscy powołani są do zbawienia przez Chrystusa.”

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>